Không chỉ được theo dõi từ vệ tinh, bão Polo còn được các Thợ săn Bão trực tiếp tiếp cận bằng máy bay WP-3D của NOAA. Những hình ảnh từ bên trong cho thấy một cấu trúc đặc biệt, khi các khối mây khổng lồ bao quanh mắt bão giống như những khán đài của một sân vận động.
Một chuyến bay xuyên qua bão Polo đã mang đến góc nhìn hiếm thấy về phần lõi của một xoáy thuận nhiệt đới mạnh. Máy bay WP-3D của Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA), có biệt danh “Miss Piggy”, đã tiến vào khu vực trung tâm của hệ thống bão.
Tại đây, thay vì chỉ nhìn thấy một vùng mây xoáy từ bên ngoài, các Thợ săn Bão chứng kiến những bức tường mây giông đồ sộ bao quanh mắt bão. Các khối mây vươn cao tạo thành một cấu trúc có hình dáng đặc biệt, khiến khu vực trung tâm trông gần giống lòng của một chiếc bát khổng lồ.
Dễ thấy mây đối lưu phát triển mạnh quanh tâm bão Polo qua ảnh vệ tinh. (Ảnh: NOAA).
Hình ảnh này gắn với hiện tượng được gọi là “hiệu ứng sân vận động” (stadium effect). Đây là đặc điểm có thể xuất hiện trong những cơn bão mạnh, khi bức tường mắt bão không phát triển hoàn toàn thẳng đứng mà có xu hướng cong và mở rộng về phía ngoài ở độ cao lớn.
Nếu đứng hoặc quan sát từ bên trong, phần mây bao quanh sẽ tạo cảm giác giống những khán đài khổng lồ bao bọc một sân vận động. Chính góc nhìn từ bên trong khiến những hình ảnh do “Miss Piggy” ghi lại trở nên khác biệt so với các bức ảnh vệ tinh thông thường.
Bay vào bão không chỉ để ghi hình
Đằng sau những hình ảnh gây chú ý là một nhiệm vụ thu thập dữ liệu khí tượng. Các Thợ săn Bão thực hiện những chuyến bay như vậy để lấy thông tin trực tiếp từ hệ thống nhiệt đới, qua đó giúp các nhà khí tượng có thêm dữ liệu về cấu trúc và cường độ của bão.
Trong quá trình máy bay hoạt động bên trong hệ thống, nhiều thông số có thể được ghi nhận, bao gồm tốc độ gió, hướng gió, áp suất khí quyển, nhiệt độ và độ ẩm cùng các dữ liệu khác liên quan đến môi trường trong bão.
Trong số đó, áp suất ở trung tâm và sức gió là những thông tin quan trọng để đánh giá cường độ thực tế của một hệ thống. Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong những thời điểm bão đang có sự thay đổi nhanh về cường độ.
Dữ liệu thu được từ máy bay trinh sát không được sử dụng riêng lẻ. Khi bão tiến gần đất liền, những thông tin này có thể được kết hợp cùng dữ liệu vệ tinh, radar và các mô hình dự báo. Từ đó, cơ quan khí tượng có thêm cơ sở để đưa ra các bản tin cảnh báo và phục vụ công tác ứng phó thiên tai.
Đây cũng là điểm khác biệt giữa việc quan sát bão từ xa và khảo sát trực tiếp bên trong hệ thống. Ảnh vệ tinh cho thấy diện mạo tổng thể của cơn bão, trong khi máy bay có thể cung cấp dữ liệu ngay tại phần lõi, nơi các điều kiện khí tượng biến đổi mạnh.
Vì sao mắt bão lại tạo thành hình giống sân vận động?
Ở trung tâm một xoáy thuận nhiệt đới mạnh thường tồn tại mắt bão, khu vực tương đối yên tĩnh hơn so với vùng mây bao quanh. Phần bao bọc bên ngoài mắt bão là bức tường mắt bão, nơi thường xuất hiện những dòng đối lưu mạnh và gió dữ dội nhất.
Cấu trúc của bức tường này có thể thay đổi tùy theo cường độ và diễn biến của bão. Với những hệ thống mạnh, các khối mây khi phát triển lên cao có thể nghiêng dần ra phía ngoài thay vì dựng thẳng.
Từ bên dưới nhìn lên, sự mở rộng đó tạo cảm giác như các khán đài đang bao quanh một sân vận động. Đây chính là cơ sở của tên gọi “hiệu ứng sân vận động”.
Hình ảnh được ghi lại từ máy bay “Miss Piggy” giúp mô tả trực quan cấu trúc này. Những đám mây giông cao và dày tạo thành vòng bao quanh vùng trung tâm, cho thấy một diện mạo rất khác của cơn bão khi được nhìn từ bên trong.
Bão Polo từng hai lần đạt cấp độ 5
Bối cảnh khiến những hình ảnh trên càng đáng chú ý là bão Polo đã hai lần đạt cấp độ 5, mức cao nhất trong thang Saffir-Simpson. Thang này được sử dụng để phân loại bão chủ yếu dựa trên sức gió duy trì.
Cường độ bão có thể thay đổi trong suốt quá trình tồn tại của hệ thống. Những yếu tố như nhiệt độ nước biển, lượng hơi ẩm, điều kiện khí quyển và sức cản của gió ở các tầng khác nhau đều có thể tác động đến quá trình tăng hoặc giảm cường độ.
Dự báo hướng di chuyển của bão Polo. (Ảnh: NOAA).
Vì vậy, các chuyến bay trực tiếp vào bão có ý nghĩa trong việc bổ sung dữ liệu thực tế cho quá trình theo dõi. Những con số thu được từ bên trong giúp các chuyên gia có thêm thông tin để đánh giá diễn biến của hệ thống bên cạnh dữ liệu từ vệ tinh, radar và mô hình dự báo.
Với bão Polo, “Miss Piggy” không chỉ ghi lại hình ảnh về một hệ thống từng hai lần đạt cấp độ 5 mà còn cho thấy một góc nhìn hiếm gặp về mắt bão.
Từ vệ tinh, một cơn bão có thể chỉ hiện lên như một vòng xoáy mây rộng lớn. Nhưng từ bên trong, những bức tường mây khổng lồ hiện ra xung quanh mắt bão, tạo thành cấu trúc giống một sân vận động giữa bầu trời.
Những hình ảnh này đồng thời cho thấy lý do các Thợ săn Bão phải trực tiếp thu thập dữ liệu trong những hệ thống thời tiết mạnh: phần lõi của bão chứa những thông tin mà việc quan sát từ bên ngoài khó có thể cung cấp đầy đủ.